Głównym bohaterem filmu „Cudak” jest Roman Cudakowski, zwany właśnie Cudakiem, członkiem kapeli grającej na miejskich i okolicznościowych imprezach. Niemiecka okupacja nie pozwala jednak mu się rozwinąć, a sam Cudak walczy o przeżycie. Pewnego dnia staje przed szansą zarobienia dobrych pieniędzy, grając w restauracji dla Niemców. Ci jednak chcą słuchać pełnego zespołu, w którym ważną rolę odgrywa skrzypek. A najlepsi skrzypkowie są Żydami. Cudak zna jednego, ale przed wojną miał z nim na pieńku. Teraz razem z Szymonem Akermanem muszą pomóc sobie wzajemnie. Żyd zgadzając się grać z Polakiem, a Cudak wydostać Akermana i jego rodzinę z warszawskiego getta.